احمد على سپهر ( مورخ الدوله )
161
ايران در جنگ بزرگ 1914 - 1918 ( فارسي )
جمعه 16 آوريل وزيرمختار آلمان پرنس هانرى سى و يكم دورويس در ميان احساسات مودتآميز و شور و سرور بىپايان اهالى كرمانشاه وارد شهر شد . قنسول روس و انگليس در منازل خويش از ترس سنگربندى كرده بودند ، وزيرمختار آلمان باستقبال كنندگان گفت تا موقعى كه فتوحات آلمان قطعيت نيافته صلاح نيست ايران داخل جنگ شود . سرمارلينگ وزيرمختار انگليس كنت اريوابنه والنتى گنزاگا وزيرمختار ايطاليا شنبه 17 آوريل وزيرمختار جديد انگليس مارلينگ باتفاق مهماندار خود مجد السلطنه وارد تهران شد ، در پطرزبورگ بحضور امپراطور روس شرفياب شده در تفليس نايب السلطنه قفقاز را ملاقات كرده و وزيرمختار سابق انگليس سر والتر تونلى را در راه ديده بود . معين الوزاره رئيس كابينه وزارت امور خارجه گفت تصور نميكنم مارلينگ با مقاصد و نيات سوء برضد ايران آمده باشد اما با شخص مشير الدوله سابقه بدى دارد . يكشنبه 18 آوريل مشير الدوله رئيس الوزراء اظهار داشت اخيرا روسها و انگليسها شكايت كردهاند كه دويست صندوق همراه پرنس رويس وزيرمختار آلمان و كنت لگتتى وزيرمختار اطريش مىباشد و برطبق گفته كاپيتن دماره Capitaine de Marey كه همراه آنها است پنجاه تفنگ و بيست و پنج هزار فشنگ در صندوقها مىباشد و مقدار زيادى هم پول براى بخشش بمردم و تحريك آنها برضد ما آوردهاند بنابراين بايد صندوقها را تفتيش كرد . دولت ايران جواب داد تفتيش آن اشياء مخالف معافيت ديپلوماتيك است متفقين گفتند اين اقدام سوء استفاده از معافيت است معذالك دولت زير بار نرفت و تقاضاى آنها را رد كرد . دوشنبه 19 آوريل هيئتى مركب از تجار و اصناف بسفارت آلمان آمده اطلاع دادند كه روز ورود